Yazılım teklifi nasıl okunur? Ajans sahibi olarak kendi sektörümü deşifre ediyorum

Mehmet Bey listeyi güzel yazmış da, en sevdiğim maddeyi atlamış: "sonra bakarız".

Toplantıda geçen her "sonra bakarız" cümlesi, ortalama üç adam-gün eder. Kimse yazmaz, kimse fiyatlamaz, sonra teslimde çıkar.

Öneri basit: toplantı sonunda "sonra bakarız" denen her şeyi ayrı bir listeye yazın ve o listeyi de imzalatın. Kapsam dışı olduğu yazılı olsun. Bunu yapmaya başladığımızdan beri teslim tartışmalarımız belirgin azaldı.

Hukuki tarafa değineyim; aşağıdakiler genel bilgidir, somut olayınız için danışmanınıza başvurun.

Teklif, kabul edildiği anda çoğu durumda sözleşme hükmü doğurur. Yani "sonra düzgün sözleşme yaparız" diyerek başlanan işlerde, uyuşmazlık çıktığında bakılan belge o tekliftir.

Fikri mülkiyet konusunda ise varsayılan kural, aksi kararlaştırılmadıkça eser sahipliğinin yaratıcıda kalmasıdır. Kodun size geçmesini istiyorsanız bunun açıkça yazılması gerekir. "Teslim edildi" ifadesi devir anlamına gelmez.

Üçüncü bir nokta: üçüncü taraf bileşenler. Projede kullanılan hazır kütüphanelerin lisansları sizi de bağlar. Teklifte kullanılacak bileşenlerin listelenmesini istemek makul bir taleptir.

Merhaba, emlak ofisim var, teknik bilgim yok, bir soru sorabilir miyim?

Bana gelen teklifte "responsive tasarım" ve "SEO uyumlu altyapı" yazıyor. Bunlar ekstra özellik mi, yoksa zaten olması gereken şeyler mi? Ayrıca fiyatı etkiler mi acaba? Şimdiden teşekkür ederim.

Hakan Bey, ikisi de 2026'da zaten olması gereken şeyler, ayrı özellik değil.

"Responsive" telefonda düzgün görünmesi demek (ekran genişliğine göre yerleşimin değişmesi). Bugün ziyaretçilerin çoğunluğu telefondan geliyor, bu bir seçenek değil temel gereklilik.

"SEO uyumlu altyapı" ise çok gevşek bir ifade. Somut karşılığı şunlar: sayfaların kendi başlık ve açıklama etiketleri olması, adreslerin okunabilir olması, sayfaların hızlı açılması, arama motorunun içeriği görebilmesi. Teklifte bunlar tek tek yazmıyorsa, yazdırın.

Yani fiyatı bunlar için ayrıca artırılıyorsa itiraz edin. Fiyat, sayfa sayısı ve özel işlevler için artar.

Freelance tarafından tek cümlelik katkı: teklifi yazan kişi işi yapacak kişi mi?

Ajanslarda teklifi satışçı yazar, işi geliştirici yapar. Arada kalan boşluk, bütün gecikmelerin anası. Sorun: "bu tahmini kim yaptı?" Cevap satışçıysa, süreyi bir buçukla çarpın.

Proje yöneticisiyim, bizde şöyle oldu: teklife "değişiklik talebi süreci" diye bir bölüm ekledik.

İçinde tek şey yazıyor: kapsam dışı her talep için 1 sayfalık form, tahmini süre ve bedel, müşteri onayı. Kulağa bürokratik geliyor ama tam tersi oldu, işler hızlandı. Çünkü artık "bu ek iş mi değil mi" tartışması bir saat sürmüyor, form dolduruluyor.

Ajans kurucusuyum ve kendi aleyhime olan kısmı söyleyeyim, çünkü bu başlıkta dürüstlük işe yarıyor.

Düşük teklif veren ajans genelde yalan söylemiyor, sadece işin tamamını görmüyor. Teklifi hazırlarken iki gün ayırırsanız gerçekçi rakam çıkar, iki saat ayırırsanız çıkmaz. Sektörde çoğu teklif iki saatte hazırlanıyor, çünkü teklif hazırlamak ücretsiz bir iş ve kimse ona zaman ayırmak istemiyor.

Bunun müşteri tarafındaki karşılığı şu: en ucuz teklifi alan kişi, genelde en az düşünülmüş teklifi almış oluyor. Fiyat farkı proje sırasında ek iş olarak geri geliyor ve toplamda daha pahalıya bitiyor.

Çözüm olarak biz keşif aşamasını ayrı ve ücretli hâle getirdik. Küçük bir bedel, iki hafta, sonunda gerçek kapsam ve gerçek fiyat. Müşterinin bu aşamadan sonra bizimle devam etme zorunluluğu yok, çıktıyı alıp başka yere gidebilir. Gidenler oldu, sorun değil; kalanlarla çok daha az tartıştık.

Uygulamada nasıl yapıldığını yazayım. Karar verirken en kötü senaryoyu da yazın, sadece iyisini değil.

Buraya kadar söylenenleri özetleyeyim. İki hafta boyunca not tutmak, altı aylık tahminden iyi sonuç veriyor.

Her şeyi aynı anda değiştirmeye çalışınca hiçbiri oturmuyor. Kendi durumunuz farklıysa tabii değişir.

Aynısını yaşadım.

Karşı taraftan konuşayım, ben tedarikçi tarafındayım. İlk kez yapıyorsanız küçük başlayın, ölçek sonra gelir.

Umarım işinize yarar.

anlamadığım bi yer var. haftalık yazılı ilerleme raporu tariih sormaktan çok daha işe yarıyor.

bu kadar uzattıysam kusuura bakmayın.

Bunu not aldım teşekkürler.

Üç ayrı görüş çıktı, hepsi birbirini tamamlıyor. açıkçası kayıt tutmayan hiç bi süreç düzelmiyor çünkü neyi düzelteceğinizi bilmiyorsunuz.

İlk üç ay herşey iyi gider, sorun dördüncü ayda çıkar... bu arada sorunuz olursa yazın elimden geldiğince cevaplarım.

Merak ettiğim bir nokta var. Kayıt tutmayan hiçbir süreç düzelmiyor, çünkü neyi düzelteceğinizi bilmiyorsunuz.

Kendi durumunuz farklıysa tabii değişir.

Bir şeyi atlamayın: Bunu tek başına yapmaya çalışmak en pahalı yol.

Kolay gelsin.

tam zamainnda bi konu

teklif konusunda hiç tecrübem yok o yüzden soruyorum... İnsanlar süreci değl, alışkanlığı savunur... Direnç oradan gelir.

Umarım işinize yarar.