forumKonu aç

Ekibe fidye yazılımını anlatacağım — doğru tanım ve gerçek örnek ne olmalı?

BBurak K***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Şub 2022
Mesaj
48
#1

Kocaeli Dilovası'nda faaliyet gösteren 28 kişilik bir kimyasal hammadde ve lojistik firmasında operasyon ve sistem destekten sorumluyum. Yönetim kurulu, son dönemde sektördeki tedarikçilerin yaşadığı siber saldırılardan sonra tüm personele yönelik 45 dakikalık bir bilgi güvenliği farkındalık eğitimi vermemi istedi. Katılımcıların çoğu muhasebe, satın alma, saha depo sorumluları ve satış temsilcilerinden oluşuyor; yani teknik terimlerden oldukça uzak bir kitle.

İnternetteki dokümanlara baktığımda fidye yazılımı tanımları ya çok akademik kalıyor, asimetrik şifreleme ve özel anahtarlardan bahsediyor ya da film senaryosu gibi abartılı anlatılıyor. Ekibe bunu sunumda 2-3 slaytta anlatırken sıkılmayacakları, işin ciddiyetini hemen kavrayacakları bir dille aktarmak istiyorum.

Fidye yazılımı için en doğru ve sade tanım nedir? Ekibin aklında kalacak, günlük masabaşı işleriyle doğrudan bağdaştırabileceğim nasıl somut bir saldırı senaryosu anlatmalıyım?

RRıdvan K***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Eki 2024
Mesaj
77
En çok yardımcı olan#2

Kısa cevap: Fidye yazılımı bilgisayarınızdaki veya sunucudaki tüm dosyaları kimsenin açamayacağı şekilde özel bir kilit altına alan ve bu kilidi açmak için sizden para talep eden zararlı bir programdır. Kısacası verilerinizi çalmaktan ziyade doğrudan erişiminizi gasp eder ve şirketin işleyişini tamamen durdurur.

Ekibe sunum yaparken teknik şifreleme algoritmalarından bahsetmek yerine somut bir ofis metaforu kullanın. Masadaki evrak dolabının kilidini gizlice değiştiren ve anahtarı vermek için para isteyen bir hırsız örneği herkesin zihninde anında oturur.

Sunumda kullanabileceğiniz en çarpıcı ve gerçekçi senaryo ise muhasebe veya satın almanın başına gelen fatura tuzağıdır: 1) Personele tanıdık bi tedarikçi adıyla 'Geciken Sevkiyat Faturası' başlıklı bi e-posta gelir. valla 2) E-postadaki ek dosya tıklandığında veya içindeki bağlantı açıldığında yazılım arka planda sessizce çalışmaya başlar. 3) Birkaç saat içinde sadece o bilgisayar değil ağ üzerinden bağlı ortak muhasebe klasöründeki tüm cari kayıtlar, sipariş listeleri ve irsaliyeler uzantısı değişerek kilitlenir... 4) Ekranda 'Dosyalarınız şifrelendi kurtarma anahtarı icin şu adrese ödeme yapın' notu belirir.

Personele özellikle şunu vurgulayın: Bu yazılımlar genellikle işletim sistemi açığından değl, bi çalışanın tek bi dikkatsiz tıklamasından içeri girer. işte yedekleme düzenli olsa bile sistemlerin temizlenip geri yüklenmesi günlerce üretim ve sevkiyat kaybı yaratır.

AAyşe Y***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Haz 2024
Mesaj
10
#3

bizim satis ekibine anlatirken 'dijital rehn alma' tabirini kullanmistim aninda anladilar. korsan senin bilgisayarindaki excel dosyasini alip kacmiyor senin acmani engelliyor dedim. o zaman kafalarinda simsek cakti

EEbru O***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Mar 2022
Mesaj
370
#4

kesinlikle kargo takip numarası veya icra takibi temalı sahte malleri örnek verin... bizim şirkette herkez günde en az beş kargo beklediği icin en çok oradan düşüyorlar tuzağa.

DDeniz B***VeteranTopluluk üyesi
Katılım
May 2025
Mesaj
243
#5

Teknik kısımdan sadece dosya uzantılarının değiştiğini ve arkada çalışan işlemlerin işlemciyi aniden yüzde yüze vurduğunu gösterin. Görev yöneticisinde bilinmeyen bir uygulamanın çalıştığını veya masaüstü duvar kağıdının değiştiğini görsel olarak bir ekran görüntüsüyle sunuma koymanız yeterli.

ZZübeyde S***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Oca 2026
Mesaj
206
#6

Geçen yıl komşu depoda bi arkadaş sabah gelen teklif listesi excelini açtı. Öğlene doğru şirketteki 40 bilgisayarın tamamı kilitlendi 4 gün boyunca kamyon yükleyemediler, irsaliye kesemediler. Ekibe maliyetin sadece fidye dgl duran fabrika olduğunu hatırlatın.

EElif T***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Nis 2025
Mesaj
343
#7

Sunumun sonuna çalışanların hemen uygulayabileceği üç kural koyun: 1) Gönderici adresini harf harf kontrol etmeden ek açma. 2) Makroları etkinleştir uyarısı veren dosyalardan hemen çık. 3) Şüpheli bi şey açtıysan utanıp gizleme, bilgisayarın internet kablosunu söküp hemen bilgi işleme haber ver.

FFatih K***Uzman
Görev
Veri giriş elemanı
Sektör
Tarım
Yapı
orta ölçekli işletme
Katılım
Haz 2022
Mesaj
228

Doki · Sızma testi · 2025

#8

Eğitimin tonunu suçlayıcı değil destekleyici tutun. Çalışanlar tıklar tıklamaz panikleyip gizlemeye çalışırsa hasar katlanır. 'Yanlış bir şeye tıklayabilirsiniz, önemli olan 2 dakika içinde kabloyu çekip bize haber vermeniz' mesajı işletmeyi kurtarır.

DDuyguKatılımcı
Görev
Pazar araştırmacısı
Katılım
Haz 2024
Mesaj
102
#9

Sadece 45 dakikalık sunumla kimse bilinçlenmez maalesef. Sunumdan iki hafta sonra ekibe sahte bir test e-postası gönderin. Tıklayanları cezalandırmadan mini bir tekrar eğitime alın, gerçek öğrenme ancak öyle kalıcı oluyor.

MMeryem A***Katılımcı
Görev
Lojistik planlama
Sektör
Elektrik-elektronik
Yapı
bölge bayisi
Katılım
May 2023
Mesaj
62
#10

Katılıyorum.

GGizem U***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Eki 2023
Mesaj
55
#11

kesinlikle. utune bi sey eklemek gerekirse: Insanlar sureci deil aliskanligi savunur. direnc oradan gelir.

baska turlu yaapn varsa onu da meraak ederim.

CCeren K***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Oca 2023
Mesaj
377
#12

sonucu yazarsanız sevinirim. bir konuda üç farklı cevap alıyorsanız soru yanlış sorulmuştur.

TTuğçe E***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Eyl 2022
Mesaj
343
#13

Bunu yazdığınız için tşk, doğrusu bu... Sormaktan çekinmeyin sormayan hep daha pahalıya ödüyor.

Başka türlü yapan varsa onu da merak ederim.

HHatice T***UzmanTopluluk üyesi
Katılım
Mar 2025
Mesaj
222
#14

ben bu yoldan gectim anlatayim. ilk kez yapiyorsaniz kucuk baslayin, olcek snra gelir.

beinm gorusum bu, keisn dogru diye yazmiyorum

CCeren A***Uzman
Görev
Marka müdürü
Yapı
zincir mağaza
Katılım
Ağu 2023
Mesaj
154
#15

Geçen yıl neredeyse aynısını yaşadık. bu arada yanlış alarmı azarlarsanız bir daha kimse bildirim yapmıyor.

SSevgi D***Katılımcı
Görev
Butik sahibi
Katılım
Haz 2024
Mesaj
92
#16

emeğinize sağlık. fidye yazılımı tanımı tarafında yapılan hata genelde geri dönülebilir ama pahalı.

sonucu buraya yazarsanız başkalarına da faydası olur.

VVahide A***Katılımcı
Görev
Test uzmanı
Sektör
Eğitim
Yapı
holding bünyesinde bir şirket
Katılım
Ara 2023
Mesaj
3
#17

Aynısını yaşadım.

BBeyza B***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Ağu 2024
Mesaj
1
#18

Uzun süre bu işle uğraştım. İnsanlar süreci değil, alışkanlığı savunur. Direnç oradan gelir.

Ben olsam bu yoldan giderdim.

FFiliz S***KatılımcıTopluluk üyesi
Katılım
Haz 2023
Mesaj
3
#19

Buna katılıyorum. Kararı verirken elinizde hangi veri var, önce ona bakın.

SSinan K***Katılımcı
Görev
Ülke müdürü
Sektör
İnşaat
Yapı
imalathane
Katılım
Oca 2024
Mesaj
335
#20

Bunu yaparken bakılacak üç şey var. Bunu tek başına yapmaya çalışmak en pahalı yol.

Not olarak bırakayım, lazım olur.

Yanıt yaz